YZM104 · Bilgisayar Mimarisi ve Organizasyonu
Bölüm durumu
Tüm dersler →Kural denetimi: geçmeyen kontroller (3)
| Kural | Alan | Önem | Gerekçe | Mevcut | Beklenen | Öneri |
|---|---|---|---|---|---|---|
| R1 Zorunlu alanlar filled · tr | teaching_methods | düşük | 'Yöntem ve teknikler' alanı boş ya da yetersiz. | boş | dolu | 'Yöntem ve teknikler' alanını doldurun. |
| R1 Zorunlu alanlar filled · en | teaching_methods | düşük | 'Yöntem ve teknikler' alanı boş ya da yetersiz. | boş | dolu | 'Yöntem ve teknikler' alanını doldurun. |
| R7 Kaynaklar newest_year · tr | references | orta | Yılı belirtilen kaynakların en yenisi bile eski. | en yeni kaynak 2015 (11 yıl önce) | en çok 10 yıl önce | Kaynak listesine güncel baskı ya da güncel kaynak ekleyin. |
İçerik uyumu (Modül A)i
| Ölçüt | Düzey | Gerekçe |
|---|---|---|
| Düzey uygunluğu | 3/3 | Dersin Lisans düzeyi ve yarıyılına uygun, temelden ileri seviye konuları (ISA, Pipelining, Sanal Bellek) içermektedir. |
| Ad kapsamı uygun | 3/3 | Ders adı ('Bilgisayar Mimarisi ve Organizasyonu') ve işlenen konular (ISA, ALU, Pipelining, Bellek Hiyerarşisi vb.) arasında gereksiz bir genişlik veya daralma gözlenmemiştir. |
| Kapsam dışı konu yok | 3/3 | Haftalık konular, dersin genel kapsamı (donanım, mimari, performans) dahilindedir; kapsam dışı bir konu tespit edilmemiştir. |
| Ad ↔ içerik/konular | 3/3 | Ders adı, amaç, içerik ve haftalık konular arasında belirgin bir uyum bulunmaktadır. |
| Amaç ↔ haftalık konular | 3/3 | Dersin amaçlarında belirtilen donanım bileşenleri (işlemci, bellek, I/O) ve etkileşim konuları, haftalık konular boyunca ele alınmaktadır. |
| Çıktılar ↔ amaç/konular | 3/3 | Öğrenme çıktıları, amaç ve haftalık konularla tutarlı bir şekilde ilişkilidir; her çıktı belirli bir konuyu kapsayacak şekilde formüle edilmiştir. |
Öğrenme çıktıları (Modül C)i
Ölçülebilir: %100 · haftalarda karşılığı olan: %100 · amaç uyumu 3/3 — Tüm çıktılar, dersin temel amacı olan donanım düzeyindeki yapı taşlarını ve çalışma prensiplerini anlamaya odaklanmaktadır. Çıktı 6'nın yeniden yazılmasıyla (veya orijinal haliyle kabul edilerek) amaç tam olarak karşılanmaktadır.
Bloom dağılımı: analiz 2, anlama 2, uygulama 1, değerlendirme 1
| # | Özgün çıktı | Bloomi | Ölçülebiliri | Haftalar | YZ önerisi (özgün metin değiştirilmez) |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Bilgisayarın temel bileşenlerini ve bu bileşenler arasındaki etkileşimi açıklayabilir. | anlama | evet | 1 | |
| 2 | Komut seti mimarisini ve adresleme modlarını analiz edebilir. | analiz | evet | 4 | |
| 3 | Assembly diliyle temel seviyede program yazabilir. | uygulama | evet | 6 | |
| 4 | İşlemci mimarisi, veri yolu ve kontrol birimi tasarımı hakkında çözümleme yapabilir. | analiz | evet | 5, 8, 9 | |
| 5 | Bellek hiyerarşisi ve giriş/çıkış sistemlerinin yapısını ve işleyişini değerlendirebilir. | değerlendirme | evet | 11, 12, 13 | |
| 6 | Bilgisayar sistemlerinin performansını ölçme, yorumlama ve karşılaştırma becerisi kazanır. | anlama | evet | 2 |
Kaynak ve ÖP uyumu (Modül E)i
Kaynağın gerçekten var olup olmadığı ya da baskı bilgisinin doğruluğu bu modelle doğrulanamaz; yalnızca satırın künye olup olmadığı ve dersin konusuyla ilgisi değerlendirilir.
Kaynaklar · puan 100
| Bilgisayar Sistemleri Mimarisi, M.Morris Mano, Literatür Yayıncılık, 2015 Dersin temel konularını (mimari, organizasyon) kapsayan standart bir ders kitabıdır. |
akademik | ilgili |
| Computer Architecture and Organization: From Software toHardware, Manoj FranklinUniversity of Maryland, College Park, 2007 Donanım ve yazılım etkileşimini ele alan, dersin amacına uygun bir kaynaktır. |
akademik | ilgili |
| D. A. Patterson and J. L. Hennessy, Computer Organization and Design: The Hardware/Software Interface, Fifth edition (Elsevier/Morgan Kaufmann, Morgan Kaufmann is an imprint of Elsevier, Amsterdam?; Boston, 2014). İşlemci tasarımı ve donanım/yazılım arayüzünü doğrudan ele almaktadır. |
akademik | ilgili |
| M. M. Mano, Computer System Architecture, 3rd ed (Prentice Hall, Englewood Cliffs, N.J, 1993). Klasik bir mimari ders kitabıdır ve ders içeriğiyle uyumludur. |
akademik | ilgili |
ÖP çıktısı katkı önerileri sayfada katkı girilmemiş
Öneridir; bilgi paketindeki veriyi değiştirmez ve puana girmez.
| Çıktı | ÖP | Düzey | Gerekçe |
|---|---|---|---|
| Ö1 | ÖP1 | 3 | Temel bileşenleri anlamak, mühendislik bilgi birikiminin başlangıcıdır. |
| Ö1 | ÖP4 | 2 | Bileşenlerin organizasyonunu anlamak, bilişim teknolojilerini kullanma becerisine katkı sağlar. |
| Ö2 | ÖP2 | 3 | ISA analizi, karmaşık bir sistemin (komut seti) formüle edilmesini gerektirir. |
| Ö2 | ÖP4 | 3 | Adresleme modları gibi teknikleri öğrenmek, modern teknikleri kullanma becerisine katkı sağlar. |
| Ö3 | ÖP12 | 3 | Assembly ile program yazmak, yazılım sistemleri geliştirme becerisinin temelidir. |
| Ö4 | ÖP2 | 4 | Tasarım (veri yolu, kontrol) yapmak, karmaşık bir sistemi tasarlama becerisine karşılık gelir. |
| Ö4 | ÖP3 | 4 | İşlemci tasarımı, gerçekçi kısıtlar altında bir sistemi tasarlama becerisini gerektirir. |
| Ö5 | ÖP2 | 3 | Bellek hiyerarşisini değerlendirmek, sistemin performansını modelleme becerisine katkı sağlar. |
| Ö5 | ÖP4 | 3 | I/O sistemlerini anlamak, bilişim teknolojilerini etkin kullanma becerisine katkı sağlar. |
| Ö6 | ÖP2 | 4 | Performans ölçmek, sistemin matematiksel olarak analiz edilmesini gerektirir. |
| Ö6 | ÖP5 | 3 | Metrikleri yorumlamak, veri analizi ve sonuç yorumlama becerisine benzerdir. |
Kaynak güncelliği (Modül D)i
Yalnızca sayfadaki yayın yıllarından hesaplanır. İçeriğin alanın güncel kapsamıyla karşılaştırılması güvenilir referans doküman gerektirdiği için değerlendirilemedi; model bilgisine dayalı güncellik iddiası üretilmez.
| 2015 | Bilgisayar Sistemleri Mimarisi, M.Morris Mano, Literatür Yayıncılık, 2015 | kaynaklar |
| 2007 | Computer Architecture and Organization: From Software toHardware, Manoj FranklinUniversity of Maryland, College Park, 2007 | kaynaklar |
| 2014 | D. A. Patterson and J. L. Hennessy, Computer Organization and Design: The Hardware/Software Interface, Fifth edition (Elsevier/Morgan Kaufmann, Morgan Kaufmann is an imprint of Elsevier, Amsterdam?; Boston, 2014). | ders notları |
| 1993 | M. M. Mano, Computer System Architecture, 3rd ed (Prentice Hall, Englewood Cliffs, N.J, 1993). | ders notları |
Diğer derslerle konu benzerliği (Modül B)i
- Ad
- Bilgisayar Mimarisi ve Organizasyonu
- Amaç
- Bu dersin amacı, bilgisayar sistemlerinin donanım düzeyindeki temel yapı taşlarını ve çalışma prensiplerini öğretmektir. Öğrencilerin, işlemci, bellek ve giriş/çıkış birimlerinin organizasyonunu kavrayarak donanım-yazılım etkileşimini anlamaları hedeflenmektedir.
- İçerik
- Bilgisayar mimarisinin temel kavramlarını, komut seti yapısını, veri yollarını, işlemci tasarımını, bellek hiyerarşisini, giriş/çıkış sistemlerini ve boru hattı (pipeline) gibi modern işlemci tekniklerini kapsamaktadır. Ayrıca, assembly diliyle programlama, sistem performans ölçütleri, paralel işlem yapıları ve çağdaş mimari yaklaşımlar da ele alınmaktadır.
- Yöntem ve teknikler
- —
- Ön koşul
- Yok
- Öğretim dili
- Türkçe
Öğrenme çıktıları
- Bilgisayarın temel bileşenlerini ve bu bileşenler arasındaki etkileşimi açıklayabilir.
- Komut seti mimarisini ve adresleme modlarını analiz edebilir.
- Assembly diliyle temel seviyede program yazabilir.
- İşlemci mimarisi, veri yolu ve kontrol birimi tasarımı hakkında çözümleme yapabilir.
- Bellek hiyerarşisi ve giriş/çıkış sistemlerinin yapısını ve işleyişini değerlendirebilir.
- Bilgisayar sistemlerinin performansını ölçme, yorumlama ve karşılaştırma becerisi kazanır.
Değerlendirme
| Ara Sınav | 1 | %40 |
| Yarıyıl Sonu Sınavı | 1 | %60 |
AKTS iş yükü (150 saat → tabloda 5 AKTS)
| Ders Süresi | 14 × 3 | 42 saat |
| Sınıf Dışı Ç. Süresi | 14 × 2 | 28 saat |
| Ödevler | 14 × 3 | 42 saat |
| Ara Sınavlar | 1 × 14 | 14 saat |
| Yarıyıl Sonu Sınavı | 1 × 14 | 14 saat |
| Ara Sınava Hazırlık | 5 × 1 | 5 saat |
| Finale Hazırlık | 5 × 1 | 5 saat |
Haftalık konular
| 1 | Bilgisayar mimarisine giriş |
| 2 | Performans değerlendirme ve gelişmiş metrikler |
| 3 | Sayı sistemleri ve veri gösterimi |
| 4 | Komut seti mimarisi (ISA) |
| 5 | İşlemci mimarisi ve veri yolu (datapath) |
| 6 | Assembly dili programlama (MIPS32) |
| 7 | Arasınav |
| 8 | Aritmetik ve Mantıksal Birim (ALU) |
| 9 | Kontrol Birimi Tasarımı |
| 10 | Boru Hattı (Pipelining) ve Tehlikeler |
| 11 | Bellek Hiyerarşisi: Ana ve Önbellek Bellekler |
| 12 | Bellek Hiyerarşisi II: Sanal Bellek |
| 13 | Giriş/Çıkış Sistemleri |
| 14 | Paralel işlem ve çok çekirdekli mimariler |
| 15 | Gelişmiş sistemler ve modern eğilimler |
| 16 | Final Sınavı |